Sikh Heritage: PM મોદીએ મનિલાના ખાલસા દીવાન ગુરુદ્વારાની મુલાકાત લીધી
Sikh Heritage: ફિલિપાઈન્સના સૌથી જૂના ગુરુદ્વારાના પુનર્વિકાસ માટે પ્રધાનમંત્રીએ શિલાન્યાસ કર્યો; શીખ સમુદાય અને સ્થાનિક સમાજ વચ્ચેના ઐતિહાસિક સંબંધોને વધુ મજબૂત બનાવવાની દિશામાં મહત્વપૂર્ણ પહેલ
મનિલા | 17 નવેમ્બર 2026 | આંતરરાષ્ટ્રીય ડેસ્ક: Sikh Heritage: પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ ફિલિપાઈન્સની રાજધાની મનિલામાં આવેલા ઐતિહાસિક ખાલસા દીવાન ગુરુદ્વારાની મુલાકાત લીધી હતી. આ પ્રસંગે તેમણે ગુરુદ્વારાના પુનર્વિકાસ માટે શિલાન્યાસ વિધિ સંપન્ન કરી હતી. આ કાર્યક્રમમાં ‘પાની પ્યારે’ (સંગત) ઉપસ્થિત રહ્યા હતા. આ ઉપરાંત ફિલિપાઈન્સના સેનેટર ફ્રાન્સિસ જોસેફ એસ્કુડેરો અને મનિલા શહેરના મેયર ફ્રાન્સિસ્કો ઇસ્કો મોરેનો સહિત અનેક મહાનુભાવો પણ હાજર રહ્યા હતા.
પ્રધાનમંત્રીની આ મુલાકાત ભારત અને ફિલિપાઈન્સ વચ્ચેના સાંસ્કૃતિક તથા લોકો વચ્ચેના સંબંધોની દૃષ્ટિએ મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે. ખાલસા દીવાન ગુરુદ્વારા માત્ર શીખ સમુદાયનું ધાર્મિક સ્થળ નથી, પરંતુ ફિલિપાઈન્સમાં ભારતીય-શીખ સમુદાય અને સ્થાનિક સમાજ વચ્ચેના જોડાણનું પણ મહત્વપૂર્ણ કેન્દ્ર છે.
ગુરુદ્વારાના પુનર્વિકાસ માટે શિલાન્યાસ
મનિલાના ખાલસા દીવાન ગુરુદ્વારામાં (Sikh Heritage) પહોંચેલા પ્રધાનમંત્રી મોદીએ સંગતની ઉપસ્થિતિમાં પુનર્વિકાસ કાર્ય માટે શિલાન્યાસ વિધિ કરી હતી. આ પ્રસંગે તેમણે ગુરુદ્વારાના ધાર્મિક અને ઐતિહાસિક મહત્વ સાથે જોડાયેલી પરંપરાને સન્માન આપ્યું હતું.
ગુરુદ્વારાના પુનર્વિકાસની આ પહેલ તેના વારસા અને મહત્વને જાળવી રાખવાની દિશામાં મહત્વપૂર્ણ છે. આ સ્થળ લાંબા સમયથી ફિલિપાઈન્સમાં રહેતા શીખ સમુદાય માટે ધાર્મિક આસ્થા, સામાજિક એકતા અને સેવા પ્રવૃત્તિઓનું કેન્દ્ર રહ્યું છે.
કાર્યક્રમમાં સ્થાનિક રાજકીય નેતાઓ અને મહાનુભાવોની હાજરીએ પણ આ પ્રસંગનું મહત્વ દર્શાવ્યું હતું. સેનેટર ફ્રાન્સિસ જોસેફ એસ્કુડેરો અને મનિલાના મેયર ફ્રાન્સિસ્કો ઇસ્કો મોરેનોની ઉપસ્થિતિ ભારત અને ફિલિપાઈન્સ વચ્ચેના સ્થાનિક સ્તરના સામાજિક તથા સાંસ્કૃતિક સંબંધોને પણ ઉજાગર કરે છે.
આ પણ વાંચો : – Egypt Investment: ભારત અને ઇજિપ્ત વેપાર તથા રોકાણ વધારવા સંમત
1901માં થઈ હતી ગુરુદ્વારાની સ્થાપના
Sikh Heritage: ખાલસા દીવાન ગુરુદ્વારાનો ઇતિહાસ 100 વર્ષથી પણ વધુ જૂનો છે. ઉપલબ્ધ ઐતિહાસિક વિગતો અનુસાર, આ સંસ્થાની સ્થાપના મૂળરૂપે વર્ષ 1901માં કરવામાં આવી હતી. ત્યારબાદ 1903માં તેને વિધિવત રીતે સંગઠિત કરવામાં આવી હતી. વર્ષ 1924માં આ સંસ્થા ‘ખાલસા દીવાન’ નામથી નોંધાઈ હતી.


આ ઐતિહાસિક સમયરેખા દર્શાવે છે કે ફિલિપાઈન્સમાં શીખ સમુદાયની ધાર્મિક અને સામાજિક હાજરી લાંબા સમયથી રહી છે. ખાલસા દીવાન ગુરુદ્વારાને ફિલિપાઈન્સના સૌથી જૂના ગુરુદ્વારા તરીકે વિશિષ્ટ ઓળખ પ્રાપ્ત છે.
એક સદીથી વધુ સમયથી આ ગુરુદ્વારા શીખ સમુદાય માટે ધાર્મિક પ્રવૃત્તિઓ અને સામૂહિક જોડાણનું કેન્દ્ર રહ્યું છે. સમય સાથે તેણે માત્ર ધાર્મિક જ નહીં, પરંતુ સાંસ્કૃતિક અને પરોપકારી પ્રવૃત્તિઓ દ્વારા પણ સમાજમાં પોતાની મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા જાળવી રાખી છે.
શીખ સમુદાય અને સ્થાનિક સમાજ વચ્ચેનું સેતુ

ખાલસા દીવાન ગુરુદ્વારા ફિલિપાઈન્સમાં (Sikh Heritage) ભારતીય-શીખ સમુદાય અને સ્થાનિક સમાજ વચ્ચે એક મહત્વપૂર્ણ સેતુ તરીકે કાર્ય કરે છે. ગુરુદ્વારા ધાર્મિક આસ્થા સાથે સામાજિક એકતા, સાંસ્કૃતિક ઓળખ અને માનવસેવાની ભાવનાને પણ પ્રોત્સાહન આપે છે.
ગુરુદ્વારાની પ્રવૃત્તિઓમાં આધ્યાત્મિક અને સાંસ્કૃતિક પાસાઓની સાથે પરોપકારી કાર્યોનું પણ મહત્વ રહ્યું છે. આ પ્રકારની સંસ્થાઓ વિદેશમાં વસતા ભારતીય સમુદાયને પોતાની પરંપરા અને સંસ્કૃતિ સાથે જોડાયેલા રહેવામાં મદદ કરે છે. સાથે જ સ્થાનિક સમાજ સાથે પરસ્પર સમજણ અને સહકાર વધારવામાં પણ યોગદાન આપે છે.
ખાલસા દીવાનનું ઐતિહાસિક મહત્વ એ બાબતમાં પણ રહેલું છે કે તે ફિલિપાઈન્સમાં શીખ સમુદાયની લાંબી સામાજિક અને ધાર્મિક યાત્રાનું પ્રતીક છે. તેના માધ્યમથી વિવિધ સમુદાયો વચ્ચે સંવાદ, સહઅસ્તિત્વ અને પરસ્પર સન્માનની ભાવનાને પ્રોત્સાહન મળતું રહ્યું છે.
ભારત-ફિલિપાઈન્સના સાંસ્કૃતિક સંબંધો માટે મહત્વપૂર્ણ પ્રસંગ
પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીની(Sikh Heritage) ગુરુદ્વારા મુલાકાત તેમના ફિલિપાઈન્સ પ્રવાસનો મહત્વપૂર્ણ ભાગ રહી હતી. આ મુલાકાત દરમિયાન તેમણે ધાર્મિક વારસાને સન્માન આપવાની સાથે વિદેશમાં વસતા ભારતીય સમુદાય સાથે ભારતના જોડાણને પણ મહત્વ આપ્યું હતું.
ભારત અને ફિલિપાઈન્સ વચ્ચે રાજદ્વારી સંબંધોની સાથે સાંસ્કૃતિક અને લોકો-થી-લોકોના સંબંધો પણ મહત્વ ધરાવે છે. ભારતીય સમુદાય બંને દેશો વચ્ચેના સંબંધોને મજબૂત બનાવવામાં યોગદાન આપે છે. ખાલસા દીવાન ગુરુદ્વારા આ જોડાણનું એક ઐતિહાસિક ઉદાહરણ છે.
ગુરુદ્વારાના પુનર્વિકાસ માટે કરવામાં આવેલો શિલાન્યાસ આ ઐતિહાસિક સંસ્થાના વારસાને જાળવવાની દિશામાં મહત્વપૂર્ણ પગલું છે. આવનારા સમયમાં આ સ્થળ શીખ સમુદાયની ધાર્મિક, સાંસ્કૃતિક અને પરોપકારી પ્રવૃત્તિઓનું કેન્દ્ર બની રહેવાની સાથે ભારત અને ફિલિપાઈન્સ વચ્ચેના સામાજિક સંબંધોને પણ વધુ મજબૂત બનાવવામાં યોગદાન આપી શકે છે.
એક સદીથી વધુ જૂના ખાલસા દીવાન ગુરુદ્વારાની મુલાકાત અને પુનર્વિકાસ માટેનો શિલાન્યાસ પ્રધાનમંત્રીના ફિલિપાઈન્સ પ્રવાસનો એક વિશેષ પ્રસંગ બની રહ્યો છે.
